Çocukla Kişisel İlişki Kurulması ve Değiştirilmesi

Çocukla Kişisel İlişki Kurulması ve Değiştirilmesi

Çocukla kişisel ilişki kurulması, velayet kendisine bırakılmayan anne veya babanın çocukla düzenli şekilde görüşmesini ve belirli koşullarda birlikte zaman geçirmesini sağlayan hukuki bir düzenlemedir. Boşanma veya ayrılık sonrasında velayet hakkı bir ebeveyne bırakılmış olsa da diğer ebeveynin çocukla kişisel ilişki kurma hakkı devam eder. Bu kapsamda ortaya çıkan uyuşmazlıklar aile hukuku kapsamında değerlendirilir.

Kişisel ilişki düzenlenirken temel ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Mahkeme; çocuğun yaşı, eğitim durumu, tarafların yaşam koşulları, çocuk ile ebeveyn arasındaki ilişki ve somut olayın diğer özelliklerini değerlendirerek uygun bir görüşme düzeni oluşturabilir. Avukat Mehmet Kurşun, çocuğun üstün yararına uygun kişisel ilişki taleplerinin hazırlanması ve mahkemeye sunulması sürecinde hukuki destek sağlayabilir.

Çocukla Kişisel İlişki Kurulması Nasıl Sağlanır?

Anne ve baba arasında çocukla görüşme konusunda anlaşma sağlanamıyorsa aile mahkemesinden kişisel ilişki kurulmasına karar verilmesi istenebilir. Mahkeme, tarafların taleplerini ve çocuğun üstün yararını değerlendirerek görüşme günlerini, saatlerini ve gerektiğinde çocuğun diğer ebeveynle birlikte kalacağı dönemleri belirleyebilir.

Kişisel ilişki kararı; hafta sonları, hafta içi belirli günler, dini ve resmi bayramlar, sömestr tatili veya yaz tatili gibi dönemleri kapsayabilir. Ancak görüşme süresi ve şekli her dosyada aynı olmak zorunda değildir.

Çocukla Kişisel İlişki Kurulurken Çocuğun Üstün Yararı

Çocukla kişisel ilişki düzenlemesinde esas alınan temel kriter çocuğun üstün yararıdır. Kişisel ilişki hakkı, ebeveynin talebinden bağımsız olarak çocuğun fiziksel, psikolojik ve sosyal gelişimiyle birlikte değerlendirilir.

Çocuğun yaşı, sağlık durumu, ebeveynleriyle ilişkisi, okul düzeni, özel ihtiyaçları ve taraflar arasındaki mevcut koşullar görüşme düzeninin belirlenmesinde önem taşıyabilir. Gerekli durumlarda uzman görüşlerinden ve sosyal incelemelerden yararlanılması da gündeme gelebilir. Avukat Mehmet Kurşun, uzman raporları ve değişen koşullar doğrultusunda kişisel ilişki düzeninin yeniden değerlendirilmesini talep edebilir.

Çocukla Kişisel İlişki Kararı Nasıl Değiştirilir?

Daha önce verilmiş bir kişisel ilişki kararının mevcut koşullara artık uygun olmadığı düşünülüyorsa, aile mahkemesinden kişisel ilişkinin değiştirilmesi talep edilebilir. Çocuğun yaşının ilerlemesi, okul ve eğitim düzeninin değişmesi, ebeveynlerden birinin yerleşim yerinin değişmesi veya görüşmeler sırasında ortaya çıkan sorunlar değişiklik talebinin nedenleri arasında olabilir.

Mahkeme, mevcut kararın çocuğun üstün yararına uygun olup olmadığını yeniden değerlendirir. Kişisel ilişkinin tamamen kaldırılması yerine görüşme günlerinin değiştirilmesi, sürenin azaltılması veya artırılması ya da görüşmenin uzman veya üçüncü kişi refakatinde yapılması gibi farklı çözümler de gündeme gelebilir.

Kişisel İlişkinin Kısıtlanması veya Kaldırılması

Çocukla kişisel ilişki kurulması kural olarak ebeveyn ile çocuk arasındaki bağın korunmasına hizmet eder. Bununla birlikte kişisel ilişkinin devam etmesinin çocuğun üstün yararına aykırı olduğu durumlarda mahkeme tarafından ilişkinin kısıtlanmasına veya tamamen engellenmesine karar verilebilir.

Çocuğun güvenliğini veya sağlıklı gelişimini ciddi şekilde etkileyebilecek durumlar, kişisel ilişkinin farklı şartlarda düzenlenmesini gerektirebilir. Örneğin görüşmenin doğrudan yapılmasının uygun olmadığı durumlarda mahkeme, uzman veya üçüncü kişi gözetiminde kişisel ilişki kurulmasına karar verebilir.

Kişisel İlişki Uzman veya Üçüncü Kişi Gözetiminde Kurulabilir mi?

Evet. Çocuğun üstün yararı gerektiriyorsa mahkeme, kişisel ilişkinin üçüncü kişi, uzman veya öğretmen refakatinde gerçekleştirilmesine karar verebilir. Bu uygulamada amaç, çocuk ile ebeveyn arasındaki ilişkinin tamamen ortadan kaldırılması yerine çocuğun güvenliği ve psikolojik bütünlüğü korunarak görüşmenin gerçekleştirilmesidir.

Uzman veya öğretmen refakatinde gerçekleştirilen görüşmeler sırasında yapılan gözlemler tutanak altına alınabilir. Çocuğun üstün yararının gerektirmesi halinde bu tespitler kişisel ilişki kararını veren aile mahkemesine sunulabilir.

Çocuk Kişisel İlişki Kurmak İstemiyorsa Ne Olur?

Çocuğun görüşmeyi reddetmesi halinde durumun nedenleri önem taşır. Çocuğun kişisel ilişki kurmak istememesi tek başına her durumda görüşmenin tamamen sona ermesi sonucunu doğurmaz. Çocuğun yaşına, olgunluk seviyesine ve görüşmeyi reddetme nedenlerine göre değerlendirme yapılması gerekir.

Uygulamada uzman veya öğretmen tarafından çocuk ve taraflarla ayrı ayrı görüşmeler yapılabilir. Yapılan değerlendirmede çocuğun üstün yararı bakımından gerekli görülürse taraflar hakkında çeşitli öneriler hazırlanabilir ve aile mahkemesinden yeni bir değerlendirme yapılması istenebilir.

Kişisel İlişki Kararı Uygulanmıyorsa Ne Yapılabilir?

Mahkeme tarafından verilen kişisel ilişki kararının velayet sahibi tarafından gönüllü olarak yerine getirilmemesi halinde, kararın uygulanması için çocuğun yerleşim yerindeki Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğüne başvurulabilir. Çocuk teslimi ve kişisel ilişki kararlarının uygulanmasına ilişkin işlemler, çocuk teslim merkezleri ve ilgili uzmanlar aracılığıyla yürütülmektedir.

Güncel uygulamada kişisel ilişki kararının yerine getirilmemesi halinde süreç doğrudan eski icra sistemi üzerinden yürütülmemektedir. Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğü tarafından yükümlü ile iletişime geçilmesi, gerekli bildirimlerin yapılması ve şartları oluştuğunda teslim emrinin gönderilmesi gibi işlemler gerçekleştirilir.

Kişisel İlişki Kararına Uyulmamasının Yaptırımı

Kişisel ilişki kurulmasına ilişkin teslim emrinin gereğinin yerine getirilmemesi veya bu sürecin engellenmesi halinde kanunda öngörülen yaptırımlar gündeme gelebilir. Çocukla kişisel ilişki kurulmasına dair teslim emrine aykırı hareket edenler veya emrin yerine getirilmesini engelleyenler hakkında, süresi içinde yapılacak şikâyet üzerine üç günden on güne kadar disiplin hapsi uygulanabilir.

Benzer şekilde, kişisel ilişki kurulması amacıyla kendisine teslim edilen çocuğu kararın belirlediği sürenin sonunda teslim etmeyen hak sahibi hakkında da kanunda düzenlenen disiplin hapsi yaptırımı söz konusu olabilir. Somut olayda yaptırım uygulanabilmesi için kanundaki şartların gerçekleşmesi gerekir.

Çocukla Kişisel İlişki Kurulması İçin Nereye Başvurulur?

Kişisel ilişki kurulmasına veya mevcut kişisel ilişki düzeninin değiştirilmesine ilişkin talepler aile mahkemesinde ileri sürülür. Mahkeme tarafından verilen kararların uygulanması aşamasında ise çocuğun yerleşim yerindeki Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğü görev yapar.

Çocuğun yerleşim yerinin değişmesi halinde uygulamayı gerçekleştirecek müdürlüğün yetki alanı da değişebilir. Bu nedenle güncel adres bilgilerinin ilgili birimlere bildirilmesi önemlidir. Avukat Mehmet Kurşun, kişisel ilişki kararının uygulanması veya değiştirilmesi aşamasındaki başvuruları somut olay özelinde takip edebilir.

Kişisel İlişki Düzenlemesinde Hangi Konular Talep Edilebilir?

Somut olayın özelliklerine göre mahkemeden kişisel ilişkinin kapsamına ilişkin çeşitli düzenlemeler istenebilir. Örneğin hafta sonu görüşmeleri, hafta içi görüşmeleri, resmi ve dini bayramlar, yaz tatili ve diğer özel günler bakımından belirli bir takvim oluşturulması talep edilebilir.

Ayrıca çocuğun başka bir şehirde bulunması, ebeveynler arasındaki uzaklık veya çocuğun özel ihtiyaçları gibi durumlarda görüşme süresinin ve teslim şeklinin buna uygun olarak düzenlenmesi gerekebilir.

Kişisel İlişkinin Değiştirilmesinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

Kişisel İlişkinin Değiştirilmesinde Dikkat Edilecek Hususlar
Mevcut kişisel ilişki kararının neden yetersiz veya çocuğun üstün yararına aykırı hale geldiği açıkça ortaya konulmalıdır.
Çocuğun yaşı, eğitim düzeni ve günlük yaşam koşulları dikkate alınmalıdır.
Tarafların yerleşim yerlerindeki değişiklikler belgelenmelidir.
Görüşmeler sırasında yaşanan sorunlara ilişkin hukuka uygun deliller sunulmalıdır.
Talep, yalnızca ebeveynin isteğine değil çocuğun üstün yararına dayandırılmalıdır.
Gerektiğinde uzman veya üçüncü kişi gözetiminde kişisel ilişki kurulması talep edilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Çocukla kişisel ilişki kurulması için dava açılabilir mi?

Evet. Velayet kendisine bırakılmayan ebeveyn, çocukla kişisel ilişki kurulması için aile mahkemesinden karar verilmesini isteyebilir.

Kişisel ilişki kararı daha sonra değiştirilebilir mi?

Evet. Koşulların değişmesi veya mevcut düzenlemenin çocuğun üstün yararına uygun olmadığının ortaya çıkması halinde kişisel ilişki düzenlemesinin değiştirilmesi talep edilebilir.

Velayet sahibi çocuğu diğer ebeveyne göstermek istemezse ne olur?

Mahkeme tarafından verilmiş kişisel ilişki kararına rağmen kararın uygulanmasının engellenmesi halinde, kararın yerine getirilmesi için Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğüne başvurulabilir. Şartların oluşması halinde teslim emrine aykırılık nedeniyle kanunda öngörülen yaptırımlar da gündeme gelebilir. Uygulama aşamasındaki hukuki süreç bakımından icra ve iflas hukuku alanındaki genel usullerden farklı özel düzenlemeler bulunduğu da dikkate alınmalıdır.

Çocuğun babası veya annesiyle görüşmesi tamamen engellenebilir mi?

Çocuğun üstün yararı gerektiriyorsa kişisel ilişki kısıtlanabilir veya engellenebilir. Ancak bu değerlendirme somut olayın koşullarına göre yapılır. Gerekli görülmesi halinde tamamen engelleme yerine uzman veya üçüncü kişi gözetiminde görüşme gibi daha sınırlı tedbirler uygulanabilir.

Çocuğun görüşmek istememesi kişisel ilişkiyi otomatik olarak kaldırır mı?

Hayır. Çocuğun görüşmeyi reddetmesinin nedeni, yaşı ve gelişim düzeyi ile diğer koşullar birlikte değerlendirilmelidir. Gerektiğinde uzmanlar tarafından çocuk ve taraflarla görüşmeler yapılarak çocuğun üstün yararına uygun çözüm belirlenebilir.

İlgili hukuki içerikler: Nafaka Davası Avukatı.

Şimdi Ara WhatsApp

Yükleniyor...