İtirazın kaldırılması, borçlunun ilamsız icra takibine yaptığı itiraz nedeniyle duran takibin devam ettirilmesi amacıyla alacaklının icra mahkemesine başvurmasıdır. İcra ve İflas Hukuku kapsamında düzenlenen bu yol, özellikle alacağın belirli belgelerle ispat edilebildiği durumlarda başvurulabilecek hızlı hukuki yollardan biridir.
İtirazın kaldırılması başvurusu, itirazın iptali davasından farklıdır. İtirazın kaldırılmasında icra mahkemesinin inceleme alanı ve kullanılabilecek deliller kanunda belirlenen sınırlar içerisindedir. Bu nedenle alacaklının elindeki belgenin İcra ve İflas Kanunu'nun aradığı nitelikleri taşıyıp taşımadığı büyük önem taşır.
İtirazın kaldırılması yoluna başvurulmadan önce icra dosyasının, borçlunun itirazının ve takip dayanağı belgenin birlikte değerlendirilmesi gerekir. Bu kapsamda Avukat Mehmet Kurşun tarafından yapılacak hukuki inceleme, somut olayda hangi başvuru yolunun kullanılabileceğinin belirlenmesine yardımcı olabilir.
İtirazın Kaldırılması Nedir?
İlamsız icra takibinde borçlunun ödeme emrine itiraz etmesi halinde takip durabilir. Alacaklı, elindeki belgenin niteliğine göre icra mahkemesine başvurarak borçlunun itirazının kaldırılmasını isteyebilir.
İtirazın kaldırılması kararı verilmesi halinde, itiraz nedeniyle duran icra takibinin devamı mümkün hale gelir. Bu başvuruda mahkeme, alacağın varlığını ve itirazın haklı olup olmadığını kanunda öngörülen inceleme sınırları içerisinde değerlendirir.
İtirazın Kaldırılması Davası mı Açılır?
Uygulamada "itirazın kaldırılması davası" ifadesi sıkça kullanılsa da hukuki olarak itirazın kaldırılması, icra mahkemesine yapılan bir başvurudur. İtirazın iptali ise genel mahkemede açılan bir davadır.
Bu iki yolun birbirinden ayrılması önemlidir. Alacaklının elindeki belge, uyuşmazlığın niteliği ve takip türü hangi başvuru yolunun kullanılabileceğinin belirlenmesinde etkili olur.
İtirazın Kaldırılması Hangi Şartlarda İstenebilir?
İtirazın kaldırılması için öncelikle geçerli bir icra takibinin bulunması ve borçlunun bu takibe itiraz etmiş olması gerekir. Ayrıca alacaklının, kanunda belirtilen nitelikte bir belgeye dayanması gerekir.
İcra mahkemesinde her türlü delille alacağın ispat edilmesi mümkün değildir. Bu nedenle alacağın yalnızca tanık veya soyut iddialarla ileri sürülmesi, her durumda itirazın kaldırılması için yeterli olmayabilir.
Hangi Belgelerle İtirazın Kaldırılması İstenebilir?
İtirazın kaldırılması bakımından kullanılabilecek belgeler İcra ve İflas Kanunu'nda düzenlenmiştir. Özellikle borçlunun imzasını taşıyan ve kanuni şartları karşılayan belgeler bu başvuru bakımından önem taşır.
- Borçlu tarafından imzası ikrar edilmiş adi senetler,
- İmzası noterlikçe tasdik edilmiş senetler,
- Resmî makamların veya yetkili makamların düzenlediği belgeler,
- Kanunda özel olarak belirtilen nitelikteki belgeler,
- İmza ve borç ilişkisini kanunun aradığı şekilde ortaya koyan diğer belgeler.
Belgenin yalnızca yazılı olması tek başına yeterli değildir. Belgenin kanunun aradığı şartları taşıması ve takip konusu alacağı desteklemesi gerekir.
İtirazın Kaldırılması Başvurusu Nereye Yapılır?
İtirazın kaldırılması talebi, ilgili icra mahkemesine yapılır. Yargıtay'ın görev düzenlemelerinde de İcra ve İflas Kanunu'nun 68, 68/a ve 68/b maddeleri kapsamında itirazın kaldırılması başvuruları üzerine icra mahkemelerince verilen kararların icra hukuku kapsamında değerlendirildiği belirtilmektedir.
Başvuruda ilgili icra dosyasının numarası, borçlunun yaptığı itiraz, takip konusu alacak ve itirazın kaldırılmasını gerektiren belgeler açık şekilde gösterilmelidir.
İtirazın Kaldırılması İçin Süre Ne Kadardır?
Alacaklının, borçlunun itirazının kendisine tebliğinden itibaren kanunda öngörülen süre içerisinde itirazın kaldırılmasını istemesi gerekir. Genel olarak bu başvuru için altı aylık süre öngörülmüştür.
Bu sürenin geçirilmesi halinde aynı takip bakımından itirazın kaldırılması yoluna başvurulması mümkün olmayabilir. Bu nedenle ödeme emrine yapılan itirazın alacaklıya ne zaman bildirildiğinin ve sürenin hangi tarihte başladığının doğru şekilde belirlenmesi gerekir.
İtirazın Kesin Kaldırılması ve Geçici Kaldırılması
İtirazın kaldırılması, başvurunun dayandığı belge ve uyuşmazlığın niteliğine göre farklı şekillerde gündeme gelebilir. Özellikle imzanın borçlu tarafından inkâr edilmesi halinde imza incelemesine ilişkin özel hükümler uygulanabilir.
Mahkemenin yaptığı inceleme sonucunda kanuni şartların oluşması halinde itirazın kaldırılmasına karar verilebilir. Belgenin veya alacağın kanunun aradığı şartları taşımaması halinde ise talep reddedilebilir.
Borçlu İtirazın Kaldırılmasına Karşı Çıkabilir mi?
Borçlu, icra mahkemesinde itirazın kaldırılması talebine karşı savunma yapabilir. Borcun bulunmadığını, ödendiğini, sona erdiğini veya belgenin takip konusu alacağı kanıtlamadığını ileri sürebilir.
İmzanın kendisine ait olmadığını ileri süren borçlu bakımından da kanunda özel düzenlemeler bulunmaktadır. Bu nedenle borçlunun itirazının niteliği, mahkemenin yapacağı incelemenin kapsamını etkileyebilir.
İtirazın Kaldırılmasında Mahkeme Ne Karar Verir?
Mahkeme, alacaklının dayandığı belgenin kanuni şartları taşıyıp taşımadığını ve borçlunun itirazının haklı olup olmadığını değerlendirir. Şartların oluşması halinde borçlunun itirazının kaldırılmasına karar verilebilir.
İtirazın kaldırılması halinde icra takibinin devamı mümkün olur. Mahkeme, somut olayın şartlarına göre kanunda öngörülen diğer sonuçlara da karar verebilir.
İtirazın Kaldırılması ile İtirazın İptali Arasındaki Fark
İtirazın kaldırılması ile itirazın iptali birbirine benzese de farklı hukuki yollardır. İtirazın kaldırılması icra mahkemesinde ve kanunda belirtilen belgeler çerçevesinde incelenirken, itirazın iptali genel olarak görevli mahkemede açılan bir dava yoluyla ileri sürülür.
İtirazın iptali davasında uyuşmazlığın niteliğine göre daha geniş bir delil incelemesi yapılabilmesi mümkündür. Bu nedenle alacaklının elindeki belgeler ve uyuşmazlığın özellikleri hangi yolun tercih edileceği açısından önemlidir.
İtirazın Kaldırılmasında Harç ve Masraflar
İcra mahkemesine yapılacak başvuruda yargılama giderleri ve kanunen ödenmesi gereken harçlar ortaya çıkabilir. Başvurunun niteliğine göre giderlerin kapsamı değişebileceğinden, dosya açılmadan önce güncel harç ve masrafların kontrol edilmesi gerekir.
Başvurunun kabul edilmesi halinde yargılama giderleri ve varsa vekâlet ücretinin kime yükletileceği mahkeme kararında belirlenir.
İtirazın Kaldırılması Başvurusunda Hangi Belgeler Sunulur?
- İcra takip dosyasına ilişkin bilgiler,
- Ödeme emri ve borçlunun itirazına ilişkin belgeler,
- Takip dayanağı senet veya diğer belgeler,
- Borç ilişkisini gösteren sözleşmeler,
- Ödeme ve hesap hareketlerine ilişkin belgeler,
- Varsa noter veya resmî makamlar tarafından düzenlenen belgeler.
Sunulacak belgelerin takip konusu alacakla doğrudan bağlantılı olması ve kanunun aradığı nitelikleri taşıması gerekir.
İtirazın Kaldırılması Başvurusunda Dikkat Edilmesi Gerekenler
Başvuru yapılmadan önce icra dosyasındaki ödeme emri, borçlunun itiraz tarihi, itirazın içeriği ve alacağın dayandığı belge ayrıntılı şekilde incelenmelidir. Özellikle altı aylık başvuru süresinin geçirilmemesi önemlidir.
Ayrıca itirazın kaldırılması ile itirazın iptali yollarının karıştırılmaması gerekir. Alacaklının elindeki belgenin icra mahkemesinde kullanılabilecek nitelikte olup olmadığı ve uyuşmazlığın genel mahkemede çözülmesinin gerekip gerekmediği önceden değerlendirilmelidir. Bu ayrımın doğru yapılması, Avukat Mehmet Kurşun tarafından dosya üzerinden yapılacak hukuki incelemenin temel noktalarından biridir.
İtirazın Kaldırılması ile İtirazın İptali Karşılaştırması
İtirazın kaldırılması başvurusunda belgenin niteliği, itirazın kapsamı ve yasal başvuru süresinin birlikte değerlendirilmesi gerekir. Somut dosyanın özelliklerine göre doğru hukuki yolun belirlenmesi, icra takibinin gereksiz şekilde uzamasının ve hak kayıplarının önlenmesi bakımından önem taşır.
Sık Sorulan Sorular
İtirazın kaldırılması nereye yapılır?
İtirazın kaldırılması talebi, ilgili icra mahkemesine yapılır.
İtirazın kaldırılması için süre ne kadar?
Genel olarak borçlunun itirazının alacaklıya tebliğinden itibaren altı ay içinde başvurulması gerekir.
Her belgeyle itirazın kaldırılması istenebilir mi?
Hayır. Belgenin İcra ve İflas Kanunu'nda belirtilen nitelikleri taşıması gerekir.
İtirazın kaldırılması ile itirazın iptali aynı şey mi?
Hayır. İtirazın kaldırılması icra mahkemesinde yapılan özel bir başvuru, itirazın iptali ise genel olarak görevli mahkemede açılan bir davadır.

