Yurt Dışında Verilen Boşanma Kararının Türkiye’de Tanınması

Yurt Dışında Verilen Boşanma Kararının Türkiye’de Tanınması

Yurt dışında verilen boşanma kararının Türkiye’de tanınması, yabancı bir ülkenin mahkemesi tarafından verilen boşanma kararının Türk hukukunda da geçerli hukuki sonuç doğurmasının sağlanmasıdır. Yabancı mahkeme tarafından verilen boşanma kararı, Türkiye’de kendiliğinden her durumda Türk mahkemesi kararıyla aynı sonucu doğurmaz.

Özellikle kişinin Türkiye’de medeni halinin boşanmış olarak değiştirilmesi, yeniden evlenebilmesi ve boşanma kararının diğer hukuki işlemlerde kullanılabilmesi için yabancı boşanma kararının Türkiye’de tanınması gerekebilir. Tanıma işleminin hangi yöntemle yapılacağı, yabancı kararın niteliğine ve somut olayın özelliklerine göre belirlenir. Avukat Mehmet Kurşun, idari tescil veya tanıma davası seçeneklerini kararın içeriğine göre değerlendirebilir. Boşanma ve eşler arasındaki diğer uyuşmazlıklar bakımından aile hukuku kapsamında uygulanacak kurallar da önem taşır.

Yurt Dışında Boşanan Kişi Türkiye’de Tekrar Boşanma Davası Açmalı mı?

Yurt dışında kesinleşmiş bir boşanma kararı bulunan kişinin, sırf bu kararın Türkiye’de hukuki sonuç doğurması için yeniden boşanma davası açması kural olarak gerekmez. Bunun yerine yabancı mahkeme kararının Türkiye’de tanınması gündeme gelir.

Tanıma ile Türk mahkemesi yabancı ülkedeki boşanma kararını yeniden inceleyerek boşanma konusunda yeni bir karar vermez. Amaç, yabancı mahkeme kararının Türk hukuk düzeninde hukuki sonuç doğurabilmesidir.

Yurt Dışında Verilen Boşanma Kararı Türkiye’de Nasıl Tanınır?

Yabancı boşanma kararının Türkiye’de tanınması için temel olarak 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un yabancı mahkeme kararlarının tanınmasına ilişkin hükümleri uygulanır. MÖHUK'un 50. maddesi yabancı mahkeme kararlarının Türkiye'de hukuki sonuç doğurabilmesi için tanıma ve tenfiz mekanizmasını düzenlemektedir.

Tanıma davasında mahkeme, yabancı kararın Türk hukukunda tanınabilmesi için kanunda öngörülen şartları taşıyıp taşımadığını inceler. Yabancı mahkemenin boşanma kararının esasını, yani tarafların boşanıp boşanmaması konusunu kural olarak yeniden değerlendirmez.

Yabancı Boşanma Kararının Tanınması İçin Hangi Şartlar Aranır?

Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınabilmesi için öncelikle kararın kesinleşmiş olması gerekir. Ayrıca kararın Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmaması ve MÖHUK'ta düzenlenen diğer tanıma şartlarını taşıması gerekir.

Tanıma incelemesinde yabancı mahkemenin kararının hangi usulle verildiği, kararın kesinleşip kesinleşmediği ve tarafların savunma haklarının korunup korunmadığı gibi konular da önem taşıyabilir. Somut olayın özelliklerine göre mahkemenin yetkisi ve taraflara usulüne uygun bildirim yapılıp yapılmadığı da değerlendirmeye konu olabilir.

Yabancı Boşanma Kararı İçin Apostil Gerekli mi?

Yurt dışında düzenlenen mahkeme kararının Türkiye'de resmi belge olarak kullanılabilmesi bakımından apostil işlemi veya belgenin tabi olduğu diğer tasdik usullerinin yerine getirilmesi önemlidir. Apostil, belgeyi düzenleyen ülkedeki yetkili makam tarafından verilen ve belgenin başka bir ülkede kullanılmasını kolaylaştıran bir onaydır.

Belgenin apostile tabi olup olmadığı ve hangi tasdik işlemlerinin yapılması gerektiği kararın verildiği ülkeye göre değişebilir. Türkiye ile kararın verildiği ülke arasındaki uluslararası sözleşmeler de bu konuda dikkate alınmalıdır.

Yabancı Boşanma Kararının Türkçeye Çevrilmesi

Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de kullanılabilmesi için kararın Türkçe tercümesinin hazırlanması gerekir. Uygulamada resmi işlemlerde kullanılacak tercümenin yeminli tercüman tarafından yapılması ve gerekli tasdik işlemlerinin tamamlanması istenebilir.

Özellikle kararın kesinleşme şerhi, apostil belgesi ve kararın tamamının tercüme edilmesi önem taşıyabilir. Eksik veya usulüne uygun hazırlanmamış belgeler tanıma sürecinin uzamasına neden olabilir. Avukat Mehmet Kurşun, apostil, kesinleşme şerhi ve tercüme belgelerinin tanıma şartlarına uygunluğunu kontrol edebilir.

Yurt Dışında Verilen Boşanma Kararı Nüfusa Nasıl İşlenir?

Yabancı ülkede verilen boşanma kararının Türkiye'de nüfus kayıtlarına işlenmesi için her durumda klasik anlamda tanıma davası açılması zorunlu değildir. Türk hukukunda belirli şartları taşıyan yabancı boşanma kararlarının idari makamlar aracılığıyla nüfus kütüğüne tescil edilmesine de imkân tanınmıştır.

Bu nedenle öncelikle yabancı boşanma kararının ilgili idari tescil şartlarını taşıyıp taşımadığı değerlendirilmelidir. İdari tescil mümkün değilse veya taraflar arasında uyuşmazlık bulunuyorsa mahkeme yoluyla tanıma gündeme gelebilir.

Yurt Dışında Verilen Boşanma Kararının İdari Yoldan Tanınması

5718 sayılı Kanun'da yapılan düzenlemelerle, bazı yabancı boşanma ve ayrılık kararlarının Türkiye'de dava açılmasına gerek kalmadan nüfus kütüğüne tescil edilmesi mümkün hale getirilmiştir. Bunun için kararın verildiği ülkede kesinleşmiş olması ve Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmaması gibi kanuni şartların sağlanması gerekir.

İdari tescil sürecinde tarafların veya kanunda belirtilen temsilcilerinin ilgili nüfus müdürlüğüne ya da yurt dışındaki dış temsilciliğe başvurması söz konusu olabilir. Ancak taraflardan birinin başvuruya katılmaması veya yabancı kararın şartları taşımaması halinde mahkeme yoluna başvurulması gerekebilir.

Tanıma Davası ile Tenfiz Davası Arasındaki Fark

Tanıma ve tenfiz birbirinden farklı hukuki işlemlerdir. Tanıma, yabancı mahkeme kararının Türkiye'de kesin hüküm veya kesin delil olarak kabul edilmesini ve kararın niteliğine göre hukuki sonuç doğurmasını sağlamaya yöneliktir.

Tenfiz ise yabancı mahkeme kararının Türkiye'de icra edilebilmesini sağlamaya yöneliktir. Yalnızca boşanma kararının medeni hal bakımından Türkiye'de geçerli olması isteniyorsa çoğunlukla tanıma gündeme gelir. Yabancı kararda Türkiye'de zorla icra edilmesi gereken bir hüküm bulunuyorsa tenfiz ayrıca önem kazanabilir.

Yabancı Boşanma Kararının Tanınması Davası Hangi Mahkemede Açılır?

MÖHUK'un 51. maddesi uyarınca yabancı mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi hakkında görevli mahkeme, kural olarak asliye hukuk mahkemesidir. Ancak uyuşmazlığın aile hukukuna ilişkin olması nedeniyle görev ve mahkemenin belirlenmesi bakımından somut olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Tanıma ve tenfiz davalarında yetki bakımından Türkiye'deki yerleşim yeri, bulunmaması halinde mutat mesken ve kanunda düzenlenen diğer bağlantı noktaları dikkate alınabilir. Bu nedenle dava açılmadan önce tarafların Türkiye'deki yerleşim durumlarının incelenmesi gerekir.

Yabancı Boşanma Kararının Tanınması İçin Gerekli Belgeler

Tanıma İçin Gerekli Evrak ve İşlemler
Yabancı mahkeme tarafından verilen boşanma kararının aslı veya usulüne uygun onaylı örneği,
Kararın kesinleştiğini gösteren belge veya kesinleşme şerhi,
Apostil veya gerekli diğer tasdik işlemleri,
Belgelerin usulüne uygun Türkçe tercümeleri,
Tarafların kimlik ve nüfus kayıtlarına ilişkin belgeler,
Gerektiğinde vekâletname ve diğer destekleyici belgeler.

Yabancı Boşanma Kararının Tanınması Ne Kadar Sürer?

Tanıma işleminin ne kadar sürede tamamlanacağı dosyanın özelliklerine göre değişir. İdari tescil için gerekli şartların bulunması halinde süreç mahkeme yoluna göre daha farklı ilerleyebilir. Mahkeme yolunda ise tarafların tebligat adresleri, yabancı kararın belgeleri, tercümeler, kesinleşme ve usule ilişkin incelemeler süreci etkileyebilir.

Bu nedenle her yabancı boşanma kararı için kesin bir sonuçlanma süresi vermek doğru değildir. Özellikle taraflardan birinin Türkiye'de bulunmaması veya kararın belgelerinde eksiklik olması halinde süreç uzayabilir.

Yabancı Boşanma Kararı Tanınmazsa Ne Olur?

Yabancı boşanma kararının Türkiye'de tanınmaması halinde kişi Türkiye'deki resmi kayıtlarda hâlen evli görünebilir. Bu durum özellikle yeniden evlenme, medeni hal işlemleri, miras ve aile hukukundan kaynaklanan bazı haklar bakımından sorun oluşturabilir.

Tanıma talebinin reddedilmesi halinde ret gerekçesinin ne olduğu önemlidir. Eksik belge veya usule ilişkin giderilebilir bir sorun bulunuyorsa gerekli eksikliklerin tamamlanması ve somut duruma göre yeniden hukuki yol değerlendirmesi yapılabilir.

Yurt Dışında Boşanan Türk Vatandaşları Ne Yapmalı?

Yurt dışında boşanan Türk vatandaşlarının öncelikle yabancı boşanma kararının kesinleşmiş olup olmadığını kontrol etmesi gerekir. Ardından kararın apostil veya gerekli tasdik işlemlerinin yapılması, Türkçe tercümesinin hazırlanması ve idari tescil imkanının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi önemlidir.

İdari tescil mümkün değilse veya taraflar arasında uyuşmazlık bulunuyorsa tanıma davası gündeme gelebilir. Özellikle boşanma kararının yanında velayet, nafaka, tazminat veya malvarlığına ilişkin hükümler de bulunuyorsa hangi hükümlerin yalnızca tanımaya, hangilerinin ayrıca tenfize ihtiyaç duyduğunun belirlenmesi gerekir. Avukat Mehmet Kurşun, yabancı kararın boşanma, velayet, nafaka ve tazminata ilişkin hükümlerini ayrı ayrı inceleyebilir. Taraflar arasındaki bazı aile hukuku uyuşmazlıklarında arabuluculuk imkânı da somut olayın niteliğine göre ayrıca değerlendirilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Yurt dışında boşandım, Türkiye'de tekrar boşanabilir miyim?

Yabancı mahkemenin kesinleşmiş boşanma kararının Türkiye'de hukuki sonuç doğurması için öncelikle tanıma veya şartları varsa idari tescil yolunun değerlendirilmesi gerekir. Yabancı kararın durumuna göre ayrıca yeni bir boşanma davası açılması gerekmeyebilir.

Yabancı boşanma kararının tanınması zorunlu mudur?

Yabancı boşanma kararının Türkiye'de de hukuki sonuç doğurması isteniyorsa kararın Türk hukukunda tanınması veya kanunda öngörülen şartlar sağlanıyorsa idari yoldan tescil edilmesi gerekir. Aksi halde Türkiye'deki resmi kayıtlarda evlilik devam ediyor görünebilir.

Yurt dışında verilen boşanma kararı Türkiye'de otomatik olarak geçerli olur mu?

Yabancı kararın Türkiye'de kendiliğinden her türlü hukuki sonucu doğurduğu söylenemez. Kararın niteliğine ve ilgili kanuni şartlara göre idari tescil veya mahkeme yoluyla tanıma gerekebilir.

Tanıma davasında boşanma yeniden incelenir mi?

Tanıma davasının amacı yabancı mahkemenin boşanma konusunda verdiği kararı baştan değerlendirmek değildir. Mahkeme esas olarak yabancı kararın Türkiye'de tanınabilmesi için gerekli kanuni şartların bulunup bulunmadığını inceler.

Yabancı boşanma kararında nafaka veya tazminat varsa ne yapılır?

Yabancı kararda boşanmanın yanında nafaka, tazminat veya başka bir edim hükmü bulunuyorsa bu hükümlerin Türkiye'de uygulanabilmesi için yalnızca tanımanın yeterli olup olmadığı ayrıca değerlendirilmelidir. İcra edilebilir bir karar hükmü bakımından tenfiz şartları gündeme gelebilir. Tazminat taleplerinin niteliğine göre ayrıca tazminat hukuku kapsamında değerlendirme yapılması gerekebilir.

Şimdi Ara WhatsApp

Yükleniyor...