Araç Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır? 2026 Yöntemi, Formül ve Örnek Hesap

Araç Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır? 2026 Yöntemi, Formül ve Örnek Hesap

Araç Değer Kaybı Hesaplama Aracı

Kaza tarihindeki piyasa değerlerini girerek uygulayın. Araç, piyasa değerini kendisi belirlemez; girdiğiniz değerlere göre tahmini sonuç üretir.

Tutarları binlik ayırıcı olmadan yazın: 1.180.000 TL için 1180000. Onarım bedelini kusur indirimi yapılmadan girin. Limit, 2026 için 400.000 TL olarak başlar; kazaya uygulanacak limiti poliçenizden kontrol edin.

Hesabın sınırları: Eksper veya bilirkişi raporu yerine geçmez ve ödeme garantisi vermez. Hasar ve değer kaybı aynı maddi zarar limitini paylaşır. Hesap, bu iki kalemin toplamını gösterir; önceki ödemeleri düşmez. Faiz, masraf, diğer zararlar, birden fazla zarar gören nedeniyle kaza başı limit paylaşımı ve pert araçlar bu aracın kapsamı dışındadır.

Değer kaybı başvuru koşulları · Kusur oranına itiraz · SEDDK teminat limitleri

Av. Mehmet Emin Kurşun · Son güncelleme: 30 Ekim 2026

Araç değer kaybı, aracın kazadan hemen önceki hasarsız ikinci el piyasa değerinden, onarıldıktan sonraki ikinci el piyasa değeri çıkarılarak hesaplanır. Bulunan fark, karşı tarafın kusur oranıyla çarpılır ve trafik sigortasının araç başına maddi zarar limitine kadar sigorta şirketinden istenir. 1 Temmuz 2026’dan itibaren zorunlu trafik sigortası Genel Şartlarındaki katsayılı formül kaldırıldı; artık sigorta şirketi, Sigorta Tahkim Komisyonu ve mahkeme aynı “piyasa değeri farkı” yöntemini esas alıyor.

Değer kaybının ne olduğu, hangi şartlarda ve kimden istenebileceği değer kaybı davası sayfamızda anlatılıyor. Bu yazı yalnızca hesabın kendisine odaklanıyor: formül, dayanağı olan kararlar, rakamlı örnekler ve hesabı yanlış çıkaran hatalar. Araç tamirdeyken kullanılamadığı süre için istenen araç mahrumiyet bedeli ise değer kaybından ayrı bir kalemdir.

Formül: Değer kaybı = Kaza öncesi hasarsız ikinci el değer − Onarım sonrası ikinci el değer.

Kusur: Talep edilebilecek tutar = Değer kaybı × Karşı tarafın kusur oranı.

Limit: Hasar bedeli ve değer kaybı aynı teminattan ödenir; 2026’da bu teminat araç başına 400.000 TL.

Tarih: Hesap, kaza tarihindeki piyasa değerleriyle yapılır.

Sabit oran yok: Değer kaybı, onarım bedelinin veya araç değerinin belli bir yüzdesi değildir; Yargıtay oranlamaya dayalı hesapları denetime elverişsiz sayıyor.

Değer Kaybı Hesaplama Formülü (2026)

  • 2026 itibarıyla değer kaybı iki adımlı bir hesapla bulunur. Önce zararın kendisi, sonra sigorta şirketinden istenebilecek kısım hesaplanır.
  • 1. Değer kaybı = Kaza öncesi hasarsız ikinci el değer − Onarım sonrası ikinci el değer
  • 2. İstenebilecek tutar = Değer kaybı × Karşı tarafın kusur oranı (poliçe limitine kadar)

Unsur

Ne anlama gelir

Nasıl tespit edilir

Kaza öncesi hasarsız ikinci el değer

Aracın kazadan hemen önce, o günkü haliyle ikinci el piyasada satılabileceği bedel

Aynı marka, model, paket, yıl ve kilometredeki emsal araçların kaza tarihindeki satış değerleri

Onarım sonrası ikinci el değer

Aynı aracın onarılmış, hasar kaydı işlenmiş haliyle satılabileceği bedel

Benzer parçaları değişen veya boyalı emsal araçlar; hasarın yeri ve büyüklüğü

Karşı tarafın kusur oranı

Kazada karşı sürücüye yüklenen kusur

Kaza tespit tutanağı, gerekirse bilirkişi kusur raporu

Poliçe limiti

Trafik sigortasının araç başına ödeyeceği azami maddi zarar

2026’da yürürlükteki poliçelerde 400.000 TL

Aracın markası, yaşı, kilometresi ve geçmiş hasarları formüle ayrı bir katsayı olarak girmez. Bunlar zaten iki piyasa değerinin içinde yer alır.

1 Temmuz 2026’da Ne Değişti?

12 Haziran 2026 tarihli ve 33278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarındaki değer kaybı hesabına ilişkin Ek-1 yürürlükten kaldırıldı. Değişiklik 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdi.

Konu

1 Temmuz 2026 öncesi

1 Temmuz 2026 sonrası

Hesap yöntemi

Genel Şartlar Ek-1’deki formül: aracın değerini hasar boyutu ve kilometre katsayılarıyla çarpan bir hesap (mahkemeleri bağlamıyordu)

Kaza öncesi ve onarım sonrası ikinci el satış değeri arasındaki fark

Hesabı kim yapar

Sigorta şirketi ve eksperi, formüle göre

SEDDK’nın belirleyeceği usule göre atanan sigorta eksperi; tutar eksper raporunda ayrıca gösterilir

Dikkate alınanlar

Katsayı tabloları

Marka, yaş, model, kullanılmışlık düzeyi, hasar gören kısımlar, geçmiş hasar durumu

Başvuru

Değer kaybı ayrıca talep edilirdi

Araç hasarı için başvuran kişi değer kaybını da talep etmiş sayılır

Bildirim

Bu kural 2026 değişikliğiyle geldi

Sigortacı, nihai eksper raporu kendisine ulaştıktan sonraki iş günü içinde tutarı bildirir

Mahkemeler ve Sigorta Tahkim Komisyonu Nasıl Hesaplıyor?

Yargı makamları 2020’den beri formül yerine piyasa değeri farkını esas alıyor; 2026 değişikliği sigorta şirketlerinin uygulamasını da bu çizgiye getirdi.

Anayasa Mahkemesi, E.2019/40, K.2020/40, 17.07.2020: Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. ve 92. maddelerindeki Genel Şartlara yapılan atıfları iptal etti. Böylece tazminat, Genel Şartlardaki hesap tablolarına değil, Borçlar Kanunu’nun gerçek zararı esas alan hükümlerine göre belirlenir hale geldi.

Anayasa Mahkemesi, E.2021/82, K.2022/167, 29.12.2022 (Resmî Gazete 14.02.2023, sayı 32104): 2021’de 7327 sayılı Kanunla Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesine eklenen ve değer kaybının hangi ölçütlerle hesaplanacağını sayan cümleyi de iptal etti. Gerekçe, bu kuralların zarar görenin gerçek zararını karşılamayabilmesiydi.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2021/21252, K.2022/5913, 25.03.2022: Değer kaybında kaza öncesi ve tamir sonrası ikinci el piyasa rayiçleri arasındaki gerçek farkın esas alınması gerektiğini belirterek Genel Şartlardaki formüle dayanan kararı kanun yararına bozdu. Daire, Anayasa Mahkemesi iptalinin derdest davalara da uygulanacağını kabul etti.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2024/3822, K.2024/10404, 05.11.2024: Hesapta boyalı yerlerin ve hasarlı bölgelerin özelliğinin dikkate alınması gerektiğini, oranlamaya dayalı hesapların ise denetime elverişli olmadığını belirtti.

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti, 2026/İHK-22659, 17.03.2026: Genel Şartlardaki hesap yöntemlerinin iptal kararları nedeniyle doğrudan kullanılamayacağını kabul etti.

Sonuç olarak tartışma artık yöntemde değil, iki piyasa değerinin ne kadar doğru tespit edildiğindedir. Uyuşmazlıkların büyük kısmı seçilen emsal araçlardan ve önceki hasarların değerlendirilmesinden çıkıyor.

Adım Adım Değer Kaybı Hesabı

Hesap beş adımda yapılır; her adımın sonucu bir sonrakinin girdisidir.

Kaza öncesi değeri bulun. Aracınızla aynı marka, model, donanım paketi, model yılı ve yakın kilometredeki, hasar kaydı olmayan emsal araçların kaza tarihindeki fiyatlarını toplayın. İlan fiyatı satış fiyatı değildir; pazarlık payı düşülür.

Onarım sonrası değeri bulun. Aynı emsaller içinde, sizin aracınıza benzer bölgeden değişen veya boyalı parçası olan araçların fiyatlarına bakılır. Şasi, direk, tavan gibi taşıyıcı bölgelerdeki onarım, kapak tipi parçalardaki onarımdan daha fazla değer düşürür.

Farkı alın. Kaza öncesi değerden onarım sonrası değeri çıkarın. Bu, aracınızdaki toplam değer kaybıdır.

Kusur oranını uygulayın. Toplam değer kaybını karşı tarafın kusur oranıyla çarpın. Karşı taraf %100 kusurluysa tamamı, %75 kusurluysa dörtte üçü istenir.

Limiti kontrol edin. Kusura göre hesaplanan hasar bedeli ile değer kaybını toplayın. Toplam, karşı aracın trafik sigortasındaki araç başı maddi zarar limitini (2026’da 400.000 TL) aşıyorsa, aşan kısım trafik sigortasından alınamaz.

Örnek Hesap 1: Kusurun Paylaşıldığı Kaza

Aşağıdaki rakamlar varsayımsaldır; yöntemi göstermek içindir.

Kalem

Değer

Araç

2021 model binek otomobil, 68.000 km, önceki hasar kaydı yok

Kaza

10 Eylül 2026, İstanbul; sol arka kapı ve arka çamurluk onarım ve boya, arka tampon değişimi

Onarım bedeli

92.000 TL

Kaza öncesi hasarsız ikinci el değer

1.180.000 TL

Onarım sonrası ikinci el değer

1.090.000 TL

Kusur

Karşı sürücü %75, araç sahibi %25

Hesap:

Toplam değer kaybı: 1.180.000 − 1.090.000 = 90.000 TL

Trafik sigortasından istenebilecek değer kaybı: 90.000 × 0,75 = 67.500 TL

Aynı kusur oranıyla hasar bedeli: 92.000 × 0,75 = 69.000 TL

Trafik sigortasından istenen toplam: 67.500 + 69.000 = 136.500 TL; 400.000 TL limitin altında kaldığı için tamamı trafik sigortasından istenebilir.

Bu örnekte değer kaybı onarım bedeline yakın çıktı. Bunun nedeni hasarın arka çamurlukta olmasıdır: ikinci el alıcılar çamurluk onarımını, sökülüp takılabilen parçalardaki değişimden daha olumsuz karşılar.

Örnek Hesap 2: Poliçe Limitini Aşan Zarar

Yüksek değerli araçlarda hasar ve değer kaybı birlikte trafik sigortası limitini kolayca aşabilir.

Kalem

Değer

Araç

2024 model SUV, 25.000 km

Kusur

Karşı sürücü %100

Onarım bedeli

310.000 TL

Kaza öncesi hasarsız ikinci el değer

5.200.000 TL

Onarım sonrası ikinci el değer

4.880.000 TL

Hesap:

Değer kaybı: 5.200.000 − 4.880.000 = 320.000 TL

Toplam maddi zarar: 310.000 + 320.000 = 630.000 TL

Trafik sigortasının karşılayacağı kısım: 400.000 TL

Trafik sigortasının karşılamadığı kısım: 230.000 TL

Aşan 230.000 TL kaybolmaz. Bu kısım, karşı aracın ihtiyari mali mesuliyet (İMM) poliçesi varsa bu poliçeyi düzenleyen sigortacıdan ya da sürücü ve araç işleteninden istenebilir. Limit aşımında kime başvurulacağı sigorta şirketine karşı tazminat davası sayfamızda anlatılıyor.

Önceki Hasar Hesabı Nasıl Etkiler?

Önceki hasar, değer kaybını kendiliğinden sıfırlamaz; ancak kaza öncesi değeri zaten düşürdüğü için iki değer arasındaki farkı küçültebilir. Bölge adliye mahkemeleri bu konuda aynı çizgide değil:

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi, E.2025/17, K.2026/132, 29.01.2026: Önceki hasarın niteliği incelenmeden verilen değer kaybı kararını kaldırdı. Yani önceki hasar hesabın girdisidir, hesabı yapmamaya gerekçe değildir.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi, E.2024/1685, K.2026/1029, 06.07.2026: Aynı bölgeden benzer hasar ve onarım geçmişi olan araçta değer kaybı talebinin reddedilebileceğini kabul etti.

Bu nedenle önceki hasarın hangi parçada olduğu, ne büyüklükte olduğu ve nasıl onarıldığı belgelenmelidir. Farklı bir bölgedeki küçük bir önceki hasar ile aynı parçadaki ağır bir onarım, hesabı çok farklı etkiler.

Hesabı Yanlış Çıkaran 6 Hata

Değer kaybı uyuşmazlıklarının çoğu aynı hatalardan doğar:

Değer kaybını onarım bedelinin yüzdesi saymak. “Hasarın %20’si” gibi oranların hukuki dayanağı yoktur; Yargıtay oranlamaya dayalı hesapları denetime elverişsiz buluyor.

Eski Ek-1 katsayılarıyla hesaplamak. Katsayılı formül 1 Temmuz 2026’da Genel Şartlardan çıkarıldı; öncesinde de mahkemeleri ve tahkimi bağlamıyordu.

İlan fiyatını satış fiyatı gibi almak. Hem kaza öncesi hem onarım sonrası değerde gerçekçi satış fiyatı esas alınır; tek bir yüksek ilan hesabı şişirir.

Bugünün fiyatlarını kullanmak. Hesap kaza tarihindeki değerlerle yapılır. Gecikmeden doğan kayıp değer kaybını büyüterek değil, faizle telafi edilir.

Kusur oranını unutmak ya da iki kez uygulamak. Kusur indirimi bir kez ve toplam değer kaybı üzerinden yapılır; emsal fiyatları ayrıca kusura göre düşürmek çifte indirimdir.

Limitin ortak olduğunu atlamak. Hasar bedeli ve değer kaybı aynı maddi zarar teminatından ödenir; hasar ödemesi limitin bir kısmını zaten kullanmış olabilir.

Sigorta Şirketinin Hesabını Kontrol Etme Listesi

2026 kuralıyla değer kaybı tutarı eksper raporunda ayrıca yer alıyor. Teklifi kabul etmeden önce raporda şu noktalara bakın:

Kaza öncesi değer için kullanılan emsaller aracınızla aynı model yılı, donanım paketi ve yakın kilometrede mi?

Emsal fiyatlar kaza tarihine yakın bir döneme mi ait?

Onarım sonrası değerde hangi parçaların değişen, hangilerinin boyalı sayıldığı doğru mu?

Önceki hasar kayıtları doğru parçayla eşleştirilmiş mi, yoksa farklı bölgedeki bir hasar indirime gerekçe yapılmış mı?

Raporda uygulanan kusur oranı, kaza tespit tutanağındaki oranla aynı mı?

Değer kaybı ve hasar bedeli ayrı kalemler olarak gösterilmiş mi?

Bu noktalardan birinde hata varsa, eksik ödeme ve red halinde izlenecek yollar sigorta şirketine karşı tazminat davası sayfamızda yer alıyor. Sigorta şirketinin hesabına esas aldığı rapora nasıl itiraz edileceğini eksper raporuna itiraz, başvurunun hangi belgelerle ve hangi sırayla yapılacağını araç değer kaybı başvurusu yazımızda bulabilirsiniz. Bu tarihten yani 1 Temmuz 2026 sonrasında da Sigorta Tahkim Komisyonuna yaptığımız başvurularda bakiye değer kaybı hesaplandığı görülmüştür. Dolayısı ile eksper tarafından hesaplanan ve sigorta şirketi tarafından ödenen değer kaybının tam ve eksiksiz olduğun kesinlikle düşünülmemelidir.

Değer Kaybı Hesaplama Robotları Doğru Sonuç Verir mi?

Hesaplama robotları en fazla kaba bir fikir verir; sonuçları eksper veya bilirkişi raporunun yerini tutmaz. Robotların bir kısmı aracın değerini ve kilometresini katsayılarla çarpan eski formül mantığıyla çalışır; bu mantık artık sigorta uygulamasında da kullanılmıyor.

Piyasa değeri farkı yönteminde sonucu belirleyen şey seçilen emsal araçlardır. Bir robota emsal fiyat girmeden çıkan rakam, sizin aracınızın piyasasını yansıtmaz. Çünkü piyasalar da dinamik ve hızlıdır. Örneğin kazaya karışmış aracın kaza tarihi itibari ile rayiç olduğunu düşündüğü bedel, ülkenin mevcut hali hazır durumuna göre 1 haftada bile çok artış gösterebilir ya da azalabilir. Dolayısı ile bu robotların doğru sonuç veremeyeceğini kabul ile hareket etmek tarafımızca önerilendir.

Sıkça Sorulan Sorular

Değer kaybı aracın yüzde kaçı olur?

Sabit bir yüzde yoktur. Aynı onarım bedeli, farklı model ve kilometredeki araçlarda çok farklı değer kaybı doğurabilir. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 05.11.2024 tarihli kararında oranlamaya dayalı hesapları denetime elverişsiz buldu.

1 Temmuz 2026’dan önce olan kazalarda hangi yöntem uygulanır?

Sigorta şirketleri bu kazalarda kaza tarihindeki Genel Şartları esas alarak teklif verebilir. Uyuşmazlık Sigorta Tahkim Komisyonu’na veya mahkemeye taşınırsa piyasa değeri farkı uygulanır. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi (E.2024/100, K.2026/970, 05.06.2026), poliçe tarihindeki Genel Şartların bu sonucu değiştirmediğini kabul etti.

Değer kaybı onarım bedelinden fazla olabilir mi?

Evet. Tutar onarım masrafına değil, piyasa değerindeki düşüşe bağlıdır. Taşıyıcı bölgelerdeki ya da alıcı gözünde ağır sayılan bir onarım, maliyeti düşük olsa bile onarım bedelini aşan bir değer kaybı doğurabilir.

Değer kaybı hangi tarihteki fiyatlarla hesaplanır?

Kaza tarihindeki fiyatlarla. Genel Şartlar “kaza tarihinden önceki” ikinci el satış değerini, Yargıtay da kaza tarihindeki hasarsız değeri esas alır. Fiyatlar sonradan artsa da değer kaybı tutarı büyümez; gecikme için faiz istenir.

Kusurum %50 ise değer kaybının ne kadarını alırım?

Yarısını. Örneğin 80.000 TL değer kaybında karşı tarafın trafik sigortasından 40.000 TL istenebilir. Karşı aracın değer kaybının yarısı da sizin aracınızın trafik sigortasından ödenir.

Değer kaybı için ayrıca başvurmam gerekir mi?

1 Temmuz 2026’dan itibaren yürürlükte olan Genel Şartlara göre, trafik sigortasına araç hasarı için başvuran kişi değer kaybını da talep etmiş sayılır. Yine de başvuruda değer kaybını açıkça yazmak, eksper raporunda ayrı kalem olarak hesaplanıp hesaplanmadığını takip etmeyi kolaylaştırır.

Motosiklette değer kaybı nasıl hesaplanır?

Aynı yöntemle: kaza öncesi hasarsız ikinci el değerden onarım sonrası ikinci el değer çıkarılır ve sonuç karşı tarafın kusur oranıyla çarpılır. Fark, emsallerin de motosiklet olmasıdır; aynı marka, model, motor hacmi ve kilometredeki motosikletlerin fiyatları esas alınır. Şase, çatal ve motor bloku gibi taşıyıcı parçalardaki hasar, kaporta ve plastik parçalardaki hasardan daha fazla değer düşürür.

Dayanaklar

Mevzuat

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, m.85 ve m.90

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m.49–51

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, A.5/a (12.06.2026 tarihli ve 33278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik; yürürlük 01.07.2026)

SEDDK, 2026 yılında uygulanacak trafik sigortası teminat tutarları duyurusu (Aralık 2025)

Kararlar

Anayasa Mahkemesi, E.2019/40, K.2020/40, 17.07.2020

Anayasa Mahkemesi, E.2021/82, K.2022/167, 29.12.2022 (RG 14.02.2023, sayı 32104)

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2021/21252, K.2022/5913, 25.03.2022

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2024/3822, K.2024/10404, 05.11.2024

Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti, 2026/İHK-22659, 17.03.2026

Ankara BAM 35. Hukuk Dairesi, E.2025/17, K.2026/132, 29.01.2026

Antalya BAM 13. Hukuk Dairesi, E.2024/1685, K.2026/1029, 06.07.2026

İzmir BAM 11. Hukuk Dairesi, E.2024/100, K.2026/970, 05.06.2026

Av. Mehmet Emin Kurşun, İstanbul’da trafik kazası, kasko ve sigorta uyuşmazlıklarında avukatlık faaliyet gösteren bir avukattır. Sigorta başvurularını, Sigorta Tahkim Komisyonu ve tazminat davası süreçlerini yürütür.

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Bir aracın değer kaybı, o aracın ve kazanın somut özelliklerine göre ayrıca değerlendirilir.

Şimdi Ara WhatsApp

Yükleniyor...